ربات جراحی چشم چین با کاهش خطای ۸۵٪ نسب به دست انسان از مراحل آزمایشگاهی گذشت
پژوهشگران چینی از توسعه یک سامانه رباتیک جراحی چشم خبر دادهاند که در آزمایشهای حیوانی توانسته تزریقهای فوقحساس شبکیه را با موفقیت کامل انجام دهد. نتایج نشان میدهد این ربات از نظر دقت حرکتی عملکردی بالاتر از دست انسان دارد و میتواند افقهای تازهای برای درمان ایمنتر بیماریهای پیچیده بینایی ایجاد کند. در آینده نزدیک این فناوری میتواند مسیر ورود به کاربردهای بالینی را هموار سازد.
این پروژه در مؤسسه اتوماسیون آکادمی علوم چین انجام شده و جزئیات فنی آن در نشریه معتبر Science Robotics منتشر شده است. ربات طراحیشده یک سامانه خودکار محسوب میشود که توانایی انجام اقداماتی مانند تزریق زیرشبکیهای و تزریق درونعروقی را دارد؛ روشهایی حیاتی برای مقابله با آسیبهای شدید شبکیه که تاکنون انجام ایمن آنها به مهارت بسیار بالای جراحان وابسته بوده است و ریسک خطای انسانی بالایی دارد.
چشم انسان به دلیل اندازه بسیار کوچک، ساختار فشرده و بافتهای نرم، محیطی فوقالعاده دشوار برای جراحی به شمار میرود. برای حل این چالشها، پژوهشگران از الگوریتمهای پیشرفته درک فضایی سهبعدی و کنترل مسیر استفاده کردهاند تا ربات بتواند با پایداری بالا در فضای داخلی چشم حرکت کند و بدون آسیب ناخواسته به ساختارهای بسیار حساس عمل نماید که پیشتر مانعی جدی برای دقت جراحی بودند.
این سامانه در مجموعهای از آزمایشها روی چشمهای شبیهسازیشده و نمونههای حیوانی زنده و خارج از بدن ارزیابی شد. نتایج نشان داد ربات در تمام موارد موفق عمل کرده و توانسته خطای موقعیتیابی را حدود هشتاد درصد نسبت به جراحی دستی و پنجاهوپنج درصد نسبت به رباتهای هدایتشده توسط انسان کاهش دهد که این اختلاف، برتری آماری معناداری را نشان میدهد در شرایط آزمایشگاهی کنترلشده.
به باور محققان، این دستاورد امکانپذیری بالینی جراحیهای میکروسکوپی خودکار را اثبات میکند و میتواند وابستگی به مهارت دستی فردی را کاهش دهد. چنین سامانهای با استانداردسازی فرایندها، افزایش ایمنی بیماران و کوتاهکردن منحنی آموزش، زمینه انجام جراحیهای پیچیده چشم را در مناطق دورافتاده یا محیطهای خاص فراهم خواهد کرد، جایی که دسترسی به جراحان فوقمتخصص همواره محدود است و نیاز به راهکارهای فناورانه احساس میشود.
