اینتل با Raptor Lake Next به دنبال حفظ بازار اقتصادی است؛ پردازندههای LGA 1700 با پشتیبانی از DDR4
در حالی که اینتل و AMD مشغول آمادهسازی نسلهای بعدی پردازندههای خود با نامهای Nova Lake و Zen 6 هستند، گزارشهای جدید نشان میدهد زمان عرضه این محصولات نسبت به برنامههای اولیه تغییر کرده است. در ابتدا انتظار میرفت این خانوادهها تا پایان سال جاری وارد بازار شوند، اما شرایط فعلی زنجیره تأمین و وضعیت بازار رایانههای شخصی باعث شده برنامه عرضه آنها به اوایل سال ۲۰۲۷ و همزمان با نمایشگاه CES منتقل شود.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، کمبود مداوم حافظه در بازار جهانی، افزایش قیمت قطعات مختلف و ادامه رکود نسبی در بخش رایانههای شخصی از مهمترین عواملی هستند که موجب تغییر برنامه عرضه نسلهای آینده پردازندهها شدهاند. این شرایط نهتنها روی اینتل بلکه روی AMD نیز تأثیر گذاشته و هر دو شرکت را وادار کرده است برای حفظ حضور خود در بازار مصرفی، راهکارهای موقت و کمهزینهتری را در دستور کار قرار دهند.
در شرایطی که بازار دیتاسنتر همچنان به لطف رشد پروژههای مبتنی بر هوش مصنوعی عاملمحور و افزایش تقاضا برای پردازندههای سروری عملکرد بسیار مطلوبی را تجربه میکند، وضعیت بخش دسکتاپ تفاوت قابل توجهی دارد. به همین دلیل شرکتهای بزرگ سازنده پردازنده تلاش میکنند از پلتفرمهای قدیمیتر و امتحانپسداده برای ارائه محصولات اقتصادی استفاده کنند تا بتوانند نیاز کاربران جریان اصلی و خریداران حساس به قیمت را پوشش دهند.
AMD پیش از این رویکرد مشابهی را با عرضه نسخه ویژه دهمین سالگرد پردازنده 5800X3D مجهز به فناوری 3D V-Cache در پیش گرفته بود. اکنون اینتل نیز قصد دارد با خانواده جدید Raptor Lake Next همین مسیر را دنبال کند. این خانواده در واقع سومین بازنگری از سری Raptor Lake محسوب میشود؛ سریای که ابتدا در قالب پردازندههای نسل سیزدهم معرفی شد و سپس نسخه Refresh آن با عنوان نسل چهاردهم به بازار راه یافت.
نسخه جدید Raptor Lake Next قرار نیست تغییرات بنیادینی در ساختار اصلی خود داشته باشد. طبق اطلاعات فاششده، این پردازندهها همچنان بر پایه فرایند ساخت Intel 7 تولید خواهند شد و بسیاری از ویژگیهای نسلهای قبل را حفظ میکنند. اینتل در این نسل نیز به استفاده از حداکثر هشت هسته پرفورمنس ادامه میدهد و توان طراحی حرارتی مدلهای پرقدرت همچنان تا ۱۲۵ وات خواهد رسید. همچنین قابلیتهای ورودی و خروجی بدون تغییر باقی میمانند.
یکی از مهمترین ویژگیهای خانواده جدید، حفظ سازگاری کامل با پلتفرمهای مبتنی بر سوکت LGA 1700 است. این تصمیم به کاربران اجازه میدهد بدون نیاز به تعویض مادربرد، پردازندههای جدید را روی سیستمهای فعلی خود نصب کنند. از دید بسیاری از کاربران، این موضوع یکی از مهمترین مزایای Raptor Lake Next محسوب میشود؛ زیرا هزینه ارتقای سیستم را به شکل محسوسی کاهش میدهد و امکان استفاده از قطعات موجود را فراهم میکند.
پشتیبانی همزمان از حافظههای DDR4 و DDR5 نیز همچنان حفظ خواهد شد. این موضوع باعث میشود کاربرانی که به دنبال کاهش هزینهها هستند بتوانند از ماژولهای DDR4 استفاده کنند، در حالی که کاربران مایل به استفاده از فناوریهای جدیدتر نیز امکان انتخاب DDR5 را خواهند داشت. مزیت دیگر DDR5 این است که در آینده نیز روی پلتفرمهای جدید قابل استفاده خواهد بود، در حالی که حافظههای DDR4 به پلتفرمهای قدیمی محدود میشوند.
اینتل و شرکای تجاری این شرکت در کنار این برنامهها، استاندارد جدید HUDIMM را نیز معرفی کردهاند. این استاندارد با غیرفعال کردن بخشی از کانالهای حافظه طراحی شده تا هزینه تولید ماژولها کاهش یابد و به عنوان گزینهای ارزانتر نسبت به حافظههای DDR5 UDIMM معمولی مطرح شود. با این حال گزارشها نشان میدهد استقبال اولیه بازار از این فناوری چندان گسترده نبوده و هنوز نتوانسته جایگاه مهمی در میان کاربران پیدا کند.
اینتل پیشتر اعلام کرده بود که خانواده Raptor Lake همچنان نقش مهمی در استراتژی محصولات کلاینت این شرکت خواهد داشت. این تصمیم تا حد زیادی به بازده تولید بالای این تراشهها مربوط میشود. علاوه بر این اینتل در سالهای اخیر تلاش کرده مشکلات مرتبط با افت پایداری و فرسودگی گزارششده در برخی مدلهای قبلی را برطرف کند تا نسخههای جدید عملکرد قابل اطمینانتری را در اختیار کاربران قرار دهند.
طبق اطلاعات منتشرشده توسط افشاگر شناختهشده Jaykihn، خانواده Raptor Lake Next در سه رده Core 7، Core 5 و Core 3 عرضه خواهد شد. این پردازندهها تحت برند Core 200 روانه بازار میشوند؛ نامی که چندی پیش نیز در اطلاعات مربوط به برخی پردازندههای موبایلی اینتل مشاهده شده بود. تمامی مدلهای این خانواده از هستههای Raptor Cove برای بخش پرفورمنس و هستههای Gracemont برای بخش E استفاده خواهند کرد و پردازنده گرافیکی مجتمع نیز در آنها حفظ میشود.
یکی از مهمترین تغییرات فنی در خانواده Raptor Lake Next به فناوری جدیدی با نام Asynchronous Cache Slices مربوط میشود. این فناوری بخشی از برنامه بلندمدت اینتل برای طراحی پردازندههای آینده به شمار میرود و امکان استفاده بهینهتر از حافظه کش را فراهم میکند. هدف اصلی این رویکرد افزایش ظرفیت قابل استفاده کش در مدلهایی است که همه بخشهای سیلیکون آنها به صورت کامل فعال نیست و برخی واحدها در آنها غیرفعال شدهاند.
در معماری جدید، حتی اگر بخشی از خوشههای پردازشی یک تراشه غیرفعال شده باشد، پردازنده همچنان میتواند از حافظه کش L3 موجود در همان بخش غیرفعال بهره ببرد. این موضوع باعث میشود ظرفیت کلی حافظه کش افزایش پیدا کند و بخشی از فضای سیلیکونی که پیشتر بلااستفاده باقی میماند، در خدمت عملکرد پردازنده قرار گیرد. گزارشها نشان میدهد دستکم یک مدل از خانواده Raptor Lake Next از این قابلیت بهرهمند خواهد شد.
در بالاترین رده این خانواده، پردازندههای Core 7 قرار میگیرند که حداکثر به هشت هسته P و دوازده هسته E مجهز خواهند شد. این ترکیب در مجموع بیست هسته پردازشی را در اختیار کاربران قرار میدهد و طبق اطلاعات فعلی با توان طراحی حرارتی ۶۵ وات عرضه خواهد شد. این موضوع نشان میدهد اینتل تمرکز اصلی این سری را بر ایجاد تعادل میان مصرف انرژی، هزینه نهایی و توان پردازشی قرار داده است.
رده Core 5 تنوع بیشتری خواهد داشت و شامل دو پیکربندی متفاوت میشود. مدل نخست از ترکیب هشت هسته Performance و هشت هسته Efficient استفاده میکند و مدل دوم به شش هسته Performance و چهار هسته Efficient مجهز خواهد بود. هر دو پیکربندی در نسخههای ۶۵ و ۱۲۵ واتی عرضه میشوند تا کاربران بتوانند بر اساس نیاز خود میان مصرف انرژی کمتر یا عملکرد بالاتر انتخاب کنند.
یکی از نکات جالب در سری Core 5 به مدل 6P+4E مربوط میشود. در حالی که نسخه استاندارد این پیکربندی معمولاً به ۲۰ مگابایت حافظه کش L3 مجهز است، اینتل در نسخه جدید ظرفیت کش را به ۲۴ مگابایت افزایش داده است. این افزایش از طریق همان فناوری Asynchronous Cache Slices امکانپذیر شده و نمونهای از رویکرد جدید اینتل در استفاده بهتر از منابع موجود روی تراشه محسوب میشود.
در پایینترین سطح این خانواده، پردازندههای Core 3 قرار خواهند گرفت. این محصولات تنها از چهار هسته Performance بهره میبرند و برخلاف مدلهای بالاتر فاقد هستههای Efficient هستند. همچنین تمامی مدلهای این سری با توان طراحی حرارتی ۶۵ وات عرضه میشوند. این مشخصات نشان میدهد اینتل این رده را برای سیستمهای اقتصادی، رایانههای اداری و کاربرانی در نظر گرفته که نیاز به توان پردازشی بسیار بالا ندارند.
یکی از نکاتی که در اطلاعات فاششده به چشم میخورد، عدم حضور پیکربندی دوازده هسته Performance است. این موضوع خانواده Raptor Lake Next را از سری Bartlett Lake متمایز میکند؛ زیرا در محصولات جدید خبری از چنین ترکیبی نخواهد بود. بنابراین اینتل همچنان سقف تعداد هستههای Performance را روی عدد هشت حفظ کرده و تمرکز خود را بر ترکیب هستههای Performance و Efficient قرار داده است.
برخلاف برخی محصولات خاص که تنها برای یک بازار طراحی میشوند، خانواده Raptor Lake Next در هر دو نسخه دسکتاپ و موبایل عرضه خواهد شد. این موضوع به اینتل اجازه میدهد از یک معماری واحد در بخشهای مختلف بازار استفاده کند و هزینههای توسعه را کاهش دهد. انتظار میرود این محصولات پس از عرضه رسمی در اوایل سال آینده در کنار پردازندههای نسل چهاردهم همچنان در بازار حضور داشته باشند.
اگرچه نام Raptor Lake Next ممکن است انتظار تغییرات گسترده را ایجاد کند، اما اینتل قصد ندارد فناوری کاملاً جدیدی را به این پلتفرم اضافه کند. این خانواده تمام قابلیتهای فعلی Raptor Lake را حفظ خواهد کرد، اما ویژگی تازهای در سطح پلتفرم ارائه نمیدهد. در واقع هدف اصلی این محصولات، فراهم کردن گزینههایی مقرونبهصرفه برای کاربرانی است که میخواهند بدون مهاجرت به پلتفرم جدید سیستم خود را ارتقا دهند.
خانواده Raptor Lake Next که انتظار میرود در سال ۲۰۲۷ عرضه شود، همچنان از فرایند ساخت Intel 7 استفاده میکند و به هستههای Raptor Cove و Gracemont مجهز خواهد بود. این پردازندهها از گرافیک مجتمع سری HD 700 بهره میبرند و در قدرتمندترین پیکربندی به بیست هسته و بیستوچهار رشته پردازشی دست پیدا میکنند. پشتیبانی از DDR4، DDR5 و PCIe 5.0 حفظ میشود و سازگاری با پلتفرمهای LGA 1700 و LGA 1800 ادامه خواهد داشت.
در همان سال اینتل قصد دارد خانواده Nova Lake را نیز وارد بازار کند. این سری بر پایه فرایند ساخت Intel 18A توسعه یافته و از هستههای Coyote Cove در کنار هستههای Arctic Wolf بهره میبرد. بخش گرافیکی آن شامل Xe3 مبتنی بر Battlemage و Xe3P مبتنی بر Celestial خواهد بود. Nova Lake روی سوکت جدید LGA 1954 عرضه میشود، از حافظه DDR5 پشتیبانی میکند و در قدرتمندترین مدلها به ۵۲ هسته و ۵۲ رشته پردازشی مجهز خواهد شد.
Razor Lake نیز در نقشه راه منتشرشده اینتل دیده میشود و انتظار میرود در سال ۲۰۲۷ معرفی شود. اطلاعات موجود نشان میدهد این خانواده احتمالاً با فرایند ساخت Intel 18A، هستههای Griffin Cove و Golden Eagle و پشتیبانی از حافظه DDR5 عرضه خواهد شد. همچنین سوکت LGA 1954 برای آن در نظر گرفته شده است. با این حال، جزئیات مربوط به بخش گرافیکی، تعداد هستهها و برخی مشخصات دیگر هنوز به صورت رسمی مشخص نشدهاند.
در انتهای نقشه راه فعلی، خانواده Titan Lake قرار دارد که برای سال ۲۰۲۸ برنامهریزی شده است. این سری تنها برای دستگاههای موبایلی عرضه خواهد شد و از هستههای Copper Shark Unified در کنار هستههای Golden Eagle استفاده میکند. اطلاعات مربوط به پردازنده گرافیکی آن هنوز منتشر نشده، اما انتظار میرود از حافظه LPDDR6 و نسلهای آینده رابط PCIe پشتیبانی کند. بخش قابل توجهی از مشخصات این خانواده همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد.
